Debaty sejmoweSzosta Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie zrównania uprawnień do ulg podatkowych podmiotów gospodarczych prowadzących szkolenie uczniów w zakresie praktycznej nauki zawodu

   Szanowny Panie Marszałku! W nawiązaniu do złożonej na ręce pana marszałka w dniu 1 września 1999 r. interpelacji pana posła Tadeusza Bilińskiego w sprawie zrównania uprawnień do ulg podatkowych podmiotów gospodarczych (osób fizycznych i osób prawnych), prowadzących praktyczną naukę zawodu - uprzejmie wyjaśniam, co następuje:

   Przywołane w piśmie pana posła rozporządzenie ministra finansów z dnia 24 marca 1995 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (DzU nr 35, poz. 173 ze zm.) zostało wydane na podstawie art. 53 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (DzU z 1993 r. nr 90, poz. 416 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem minister finansów mógł zwolnić od podatku dochodowego pewne rodzaje dochodów, inne niż wymienione w art. 21 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, i określić warunki zwolnienia. W wykonaniu zatem tego ustawowego upoważnienia minister finansów, w trybie powołanego wyżej rozporządzenia, zwolnił częściowo od podatku dochodowego osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, uprawnione na podstawie odrębnych przepisów do szkolenia uczniów i zatrudniające pracowników w celu praktycznej nauki zawodu. Zauważam, że ustawodawca nie przewidział takiego upoważnienia dla ministra finansów w ustawie z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (DzU z 1993 r. nr 106, poz. 482 ze zm.). Osoby prawne, do których ma zastosowanie ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, nie korzystają z odrębnych ulg podatkowych z tytułu kształcenia uczniów zatrudnionych przez te osoby w celu praktycznej nauki zawodu.

   Mając na względzie społeczny aspekt sprawy, pragnę zauważyć, że ewentualne ˝zrównanie˝ osób prawnych z osobami fizycznymi w dostępie do ulg podatkowych z tytułu prowadzenia praktycznej nauki zawodu ucznia nie jest uzasadnione z wielu powodów. Preferencje podatkowe dla osób fizycznych kształcących uczniów są konieczne z uwagi na fakt osobistego zaangażowania osoby fizycznej w ich wyszkolenie. Osoba fizyczna bezpośrednio poświęca swój czas, przekazując własne umiejętności zawodowe uczniom odbywającym pod jej bezpośrednim kierunkiem zajęcia praktyczne lub praktyki zawodowe; jest to zatem swoista rekompensata za utracone korzyści finansowe tej osoby angażującej się w wyszkolenie nowego rzemieślnika. U osoby prawnej z uwagi na jej status takie osobiste zaangażowanie nie występuje. Jednakże osoby prawne, które w ramach wykonywanej działalności gospodarczej szkolą uczniów na podstawie umowy o naukę zawodu, mogą wydatki związane ze szkoleniem uczniów, w tym również wynagrodzenia osób szkolących, zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów danej osoby prawnej (art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych). W konsekwencji takiego rozwiązania przedmiotowe wydatki osoby prawnej wpływają na obniżenie podstawy opodatkowania tej osoby podatkiem dochodowym, a tym samym na zmniejszenie należnej budżetowi państwa kwoty podatku dochodowego.

   Na zakończenie pragnę zauważyć, że z inicjatywy grupy posłów został wniesiony pod obrady Sejmu RP III kadencji projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, w zakresie dotyczącym propozycji całkowitego lub częściowego zwolnienia z podatku podatników kształcących w celu nauki zawodu uczniów będących jednocześnie ich pracownikami (druk nr 442). Projekt ten został odrzucony przez parlament.

   Z poważaniem

   Podsekretarz stanu

   Jan Rudowski

   Warszawa, dnia 27 września 1999 r.