Debaty sejmoweSzosta Kadencja

Interpelacja w sprawie odszkodowań za nieruchomości zajęte pod drogi publiczne

   Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (DzU nr 133, poz. 872) wprowadziły zasadę, że nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu skarbu państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte przez drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością skarbu państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Ust. 4 tego przepisu stanowi zasadę, że odszkodowanie będzie ustalone i wypłacane wg zasad i trybu określonego w odrębnej ustawie, na wniosek właściciela nieruchomości złożony w okresie od dnia 1 stycznia 2001 r. do 30 grudnia 2005 r. Po tym terminie roszczenie o odszkodowanie wygasa.

   Brak wyraźnego stanowiska w tej sprawie z jednej strony daje organom skarbu państwa i samorządowi terytorialnemu pozornie słuszny argument, że zapowiedziana regulacja ustawowa problem ten rozwiąże. Możliwe jest tutaj i bardzo prawdopodobne stanowisko, iż sygnalizowana ustawa dotycząca wypłaty odszkodowania określi jedynie ekwiwalent za utratę prawa własności, zaś inne roszczenia cywilnoprawne mogą być i obecnie dochodzone w normalnym trybie przed sądem.

   Zapowiedź uregulowania kwestii odszkodowania jest wystarczającym argumentem do uznania roszczeń cywilnych, jeżeli fakultatywnie przyjąć, że roszczenia za korzystanie z nieruchomości mieszczą się w zakresie przyszłego odszkodowania. Z tego też względu zachodzi pilna potrzeba zajęcia merytorycznego stanowiska dającego podstawy do spokojnego oczekiwania na wypłatę odszkodowania przy założeniu, że obecny właściciel poza odszkodowaniem wypłaci również określoną sumę pieniędzy za dotychczasowe korzystanie z nieruchomości, a zatem i pozbawienie możliwości pobrania z niej pożytku.

   Na gruncie zapisu ustawowego rodzą się zasadnicze pytania:

   1. Jaki będzie zakres przedmiotowy odszkodowania, tzn. co wejdzie w jego treść?

   2. Czy roszczenia cywilnoprawne byłych właścicieli nieruchomości, którzy utracili własność z dniem 1 stycznia 1999 r., dotyczące skutków finansowych pozbawienia możliwości użytkowania nieruchomości, które wcześniej były wykorzystywane pod drogi publiczne, mają nadal charakter odrębny i mogą być dochodzone z powództwa właścicieli nieruchomości przed sądem?

   Na powyższą odpowiedź oczekują byli i obecni właściciele nieruchomości zajętych pod drogi publiczne, a zgłaszający się w tej sprawie do mojego biura poselskiego.

   Z poważaniem

   Poseł Andrzej Słomski

   Kielce, dnia 19 lipca 1999 r.