Debaty sejmoweSzosta Kadencja

Interpelacja w sprawie sposobu finansowania przez budżet państwa sieci dróg i mostów samorządowych, w tym powiatowych

   Po utworzeniu powiatów w 1999 r. drogi, które do końca 1998 r. miały status dróg wojewódzkich, stały się drogami powiatowymi. Są to drogi publiczne o najdłuższej sieci w kraju oraz jednocześnie o najgorszym stanie technicznym. Przykładem jest tu powiat sulęciński, który w 1999 r. przejął 317 km dróg publicznych oraz 30 mostów. Drogi te były budowane w większości na przełomie lat sześćdziesiątych i siedemdziesiątych. W chwili obecnej niespełna 36% tych dróg posiada 5-6 m szerokości, co jest zgodne z rozporządzeniem ministra transportu i gospodarki morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz.U. nr 43, poz. 430). Jednakże spośród tych 36% tylko 9% było w ostatnich latach modernizowane i spełnia wszystkie wymogi rozporządzenia (nie tylko w zakresie szerokości). Pozostałe 64% dróg powiatu sulęcińskiego nie posiada wymaganych parametrów technicznych, w tym ok. 15% z nich posiada nawierzchnię gruntową. Większość dróg przechodzących przez obszary zabudowane nie posiada kanalizacji deszczowej oraz chodnika.

   Obecnie 10% dróg wymaga natychmiastowej odnowy lub konserwacji nawierzchni, a 60% należałoby odnowić w ciągu najbliższych 5 lat. Zaniechanie odnowy lub konserwacji tych dróg spowoduje dalszą degradację nawierzchni, w wyniku czego konieczna będzie ich przebudowa, co wiąże się z kilkakrotnie większymi kosztami. Koszt odnowy 1 km drogi o szerokości 3-4 m wynosi 120-160 tys. zł, przy czym koszt przebudowy w terenie poza obszarem zabudowanym ok. 600 tys. zł, a w terenie zabudowanym, gdzie należałoby wybudować kanalizację deszczową i chodniki, koszt ten sięga 1,2 mln zł za kilometr. Ponadto z 30 mostów ok. 15 wymaga remontów, a 3 należałoby natychmiast przebudować, co wynika z przeprowadzonych ekspertyz i badań technicznych. Dalsza ich eksploatacja grozi zawaleniem. Szacunkowy koszt przebudowy jednego mostu wynosi 200-500 tys. zł.

   Od 1999 r. do 2003 r. na utrzymanie dróg powiatowych przyznawana była subwencja drogowa, która dla powiatu sulęcińskiego wynosiła ok. 2,15 mln zł, gdzie wydatki sięgały średnio 2,35 mln zł rocznie. W roku bieżącym wydamy na drogi 7 mln zł, wliczając środki pozyskane z Unii Europejskiej. Jednak obecny poziom finansowania, udział w podatkach CIT i PIT oraz subwencja równoważąca w dalszym ciągu pozostają na poziomie z roku 2003, co oznacza, że na drogi przypada średnio 2,15 mln zł. Aby uniknąć degradacji dróg i mostów, należałoby co roku odnawiać co najmniej 30-40 km dróg, co stanowi 5-10 mln zł. Do tego dochodzi jeszcze konserwacja letnia i zimowa dróg oraz koszty utrzymania administracji, co stanowi ok. 0,7 mln zł.

   Reasumując, aby stan dróg i mostów utrzymać w stanie nadającym się do użytkowania, państwo powinno przeznaczyć na ich utrzymanie i konserwację co najmniej 10 mln zł. Dla porównania nakłady na 1 km drogi wojewódzkiej są prawie dziesięciokrotnie większe, natomiast na drogę krajową prawie stukrotnie większe.

   W przyszłym roku powiat sulęciński może przeznaczyć jedynie 1,4 mln zł na utrzymanie dróg. Zakładając, że tendencja finansowania dróg nie zmieni się, zakończenie przystosowania parametrów technicznych nastąpi za 300 lat. Natomiast remonty będzie można zakończyć za ok. 70 lat (o ile te drogi jeszcze dotrwają). Obecny poziom finansowania doprowadzi do całkowitej degradacji dróg powiatowych, stanowiących podstawową sieć komunikacyjną w Polsce, bez której nie będzie połączeń miejscowości z drogami wojewódzkimi i krajowymi. Z informacji, jakie posiadam, wynika że, podobna sytuacja jest w innych powiatach, nie tylko w woj. lubuskim.

   W związku z powyższym zwracam się z prośbą do Pana Ministra o określenie strategii finansowania dróg samorządowych, a zwłaszcza dróg powiatowych na najbliższe lata.

   Z poważaniem

   Poseł Jan Kochanowski

   Gorzów Wlkp., dnia 12 grudnia 2005 r.